İngiltere ve Fransa Silahlı Kuvvetlerini birleştiriyor mu?

Buna askerî işbirliği demek yetersiz... İngiltere ve Fransa (eğer gerçekleşirse) tarihte eşine az rastlanmış bir hadiseye imza atacaklar. İki devletin önce Deniz Kuvvetleri ile başlayacak birleşme bir askerî işbirliğinden öte anlam taşıyor. Bizim gibi hálâ “Güçlü Ordu − Güçlü Türkiye” yok “Güçlü Türkiye – Güçlü Ordu” tartışması ilkelliğinde seyreden ülkeler için ilginç ve ibretamiz bir hamle bu... Umarız MSB ve TSK için hayırlı bir örnek olur...

Hürriyet gazetesi kaynaklı haber şöyle:

İngiltere ve Fransa hükümetlerinin askeri harcamalardan kısmak adına uçak gemilerini ortak kullanma yönünde planlar yaptıkları öğrenildi. Tarafların bu kararı büyük tartışmalara yol açacak.

Binlerce tersane işçisinin işini tehdit edecek bu hamle, İngiltere’nin 5.2 milyar sterline mal olacak yeni bir uçak gemisi planını kolayca iptal edebilmesi anlamına geliyor.

İngiltere Başbakanı David Cameron ve Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy’nin Kasım ayındaki bir zirvede söz konusu planın ana hatlarını açıklamaları bekleniyor. Plan, İngiltere ve Fransa bandıralı gemilerin ortak çalışmasını ve her iki ülkenin de çıkarlarının korunmasını amaçlıyor.

Açıklandıktan kısa bir süre sonra uygulamaya konması beklenen anlaşma, bir Fransız iki de İngiliz gemisinden oluşan üçlü filonun bir gemisinin denizlerde sürekli olarak devriye gezmesini öngörüyor. An itibariyle yaşlanmakta olan iki İngiliz gemisi zaman zaman tersanelere kaldırılıyor.

“Mantıklı bir hamle değil”

Anlaşmaya Fransa ve İngiltere’nin çıkarlarının farklı olduğu ve böyle bir ortaklığın istikrarlı olmayacağı yönünde eleştiriler geldi. London School of Economics’ten araştırma profesörü Gwyn Prins, “İlk bakışta uçak gemilerini Fransa’yla ortak bir havuzda tutmak mantıklı olabilir. Ancak geçmişten alınan dersler ve modern jeopolitik koşullar, bu hamlenin mantıklı olmadığını gösteriyor” dedi.

Bu plan İngiltere’de Silahlı Kuvvetler’in bir yandan ülkenin millî çıkarlarını koruyup bir yandan da maliyetleri kısma konusunda baskı altında olduğu bir dönemde geldi. Yeni uçak gemilerinin kaderi ise Ekim ayında Kapsamlı Harcama Raporu’nun açıklanmasıyla belli olacak. Planlanan uçak gemilerinden bir tanesinin iptal edilmesi, daha düşük bir donanımla üretilmesi ya da bir başka ülkeye satılması bekleniyor.

Cuma Günü Kritik

İngiltere Savunma Bakanı Liam Fox, Cuma günü Fransız mevkidaşıyla bir araya gelecek. Parlamentodan bir kaynak, “Fox içinde yaşadığımız koşullar arlında daha fazla işbirliği istediğimizi açıkça ortaya koydu. Avantajımız şu: Eğer bir uçak gemimiz olursa en azından tek gemiyle bile olsa denizlerde kendi gücümüzü ortaya koyabiliriz” dedi.

Falkland Adaları gibi İngiltere’nin çıkarları söz konusu olan topraklar komutanın Fransızlarda olduğu dönemde bir tehditle karşılaşırsa nasıl bir prosedür izleneceği konusunda müzakereler sürüyor. Ancak her gemi kendi emir-komuta zincirinin altında kalmaya devam edecek. Yani İngiliz gemilerine sadece Kraliyet Donanması subayları emir verebilecek. Cumhurbaşkanı Sarkozy bu hafta büyükelçilere yaptığı açıklamada, “Fransa sağlam projeler hayata geçirmeye hazır. İngiliz müttefiklerimizin Fransa’yla ikili işbirliği konusundaki açıklamalarını duydum. Kendileriyle bu konuyu açık ve net bir dille görüşüp, Kasım ayında önemli kararlar alacağız” dedi.

İkinci gemi ne olacak?

İngiltere’nin dış politikasının gidişatına yön vermek amacıyla kurulan Ulusal Güvenlik Konseyi’nden kaynaklar Fox’a her iki uçak gemisi için de çalışmalara yeşil ışık yakılmasının onayını verdiklerini ve ancak ikinci geminin kapasitesinin azaltılabileceğini söyledi. Küçültülmüş uçak gemisinin bir ordu tugayını taşıyabileceği ve asker çıkartma üssü olarak kullanılabileceği belirtiliyor. Bu da geminin jetlerden ziyade helikopter taşıması anlamına geliyor.

Ancak yeni İngiliz gemileri için tasarlanan hızlı jetler, Fransız gemilerinden kalkamayacak. Fransız uçakları ise İngiliz gemilerini kullanamayacak. Donanma’dan bir kaynak planın ortak operasyonlara esneklik kazandıracağını ancaj, diğer tarafın uçak gemilerinin kullanılmasının stratejik düzeyde kararlar alınarak iki ülkenin çıkarlarının eşitlenmesini gerektireceğini belirtti.

* Bu haber Times gazetesinde yayımlanan “Navy plans to combine forces with the French” başlıklı haberden derlenmiştir.

* Genel Yayın Yönetmenimiz R. Caner KİTAPÇIZADE’nin konuyla ilgili “Postal Öpücü Olmamak” başlıklı yazısı için TIKLAYIN

Suat SARIGÜL – haberkalem.com - 31 Ağustos 2010 Salı